diyojen
-
antisthenes'in öğretileri ve kendi sağduyusuyla kinik felsefenin taşıyıcılığını yapmış filozoftur.
insanın kemâle ermesinin ancak ve ancak tüm lükslerden kurtularak minimum eşya ile hatta hiçbir şeyi olmaksızın yaşamakla mümkün olabileceğini savunmuştur. kendisine "köpek" lakabını takmıştır ve bir köpek gibi yaşamayı hedeflemiştir. doğa şartlarına uyum sağlayabilmek için vücudunu her türlü zorluğa ve imkansızlığa alıştırmış, her türlü fuzûli ihtiyaçtan kaçınmıştır.
yaşadığı, gezip dolaştığı yöre insanları tarafından hem deli ilan edilen hem de akıl danışılmak için uzun mesafeler kat edilerek yanına gelinen diyojen, birçok konuda yaşadığı dönemin üstünde bir anlayışa sahiptir ve verdiği cevaplarla insanları her defasında hayrete düşürmektedir. halkla asla uzlaşmaya çalışmaz, her ne olursa olsun ve karşısındaki kim olursa olsun aklından geçeni en amiyane biçimde ortaya döker. bunlardan biri olan büyük iskenderle diyaloğunu yukarıdaki yazar arkadaş güzelce anlatmış. ben de onun hayatından aktarılmış birkaç kesite daha burada yer vermek isterim:
"bir gün agorada önemli bir konu hakkında konuşmaktadır. kimseler dinlemek için yanaşmaz. sonra ıslık çalmaya başlar ve herkes yakınına gelir. boş şeyler dinlemek için yanına gelenleri kınar ve arkasını dönüp gider. asıl derdi insanlara bir şey anlatmaktan ziyade onların kendilerini görmelerini sağlamaktır.
"bir başka seferinde yine meydanda atinalılara yaptığı bir konuşmada insanın mütevazı, kendini kontrol ederek yaşaması gerektiğini anlatır. konuşma bittiğinde onu alkışlayan atinalılara şöyle bağırır: 'hepinizin canı cehenneme, yaptığınız her şey söylediklerime karşı çıkıyor.'
"bir savaş esnasında esir düşüp köle olarak pazara çıkartıldığında kendisine soruldu: 'becerilerin nelerdir?' diyojen: 'insanları yönetmek.'
sonra uzaktaki bir adamı gösterip, 'beni ona sat' dedi. 'bir efendiye ihtiyacı var gibi görünüyor' "
alıntılar: aslı peker, Diyojen//sen beni aşağılayabilirsin ama ben aşağılanmam