ölümün mutlak son olması
-
konuya bir mantık oyunuyla yaklaşmak istiyorum (bkz: nash dengesi). en basit Nash dengesi tutsak ikilemidir (bkz: prisoner's dilemma).
Klasik şekli ile tutsak ikilemi senaryosu aşağıdaki gibidir:
İki zanlı bir soruşturma kapsamında polis tarafından göz altına alınmıştır. Polis elinde tutuklama için yeterli kanıt olmadığı için her iki zanlıyı ayrı ayrı hücrelere koyup bir anlaşma sunmaktadır. Anlaşmaya göre zanlılardan biri diğerinin aleyhinde tanıklık eder diğeri ise suskun kalırsa, tanıklık eden serbest kalacak susmayı tercih eden taraf ise 10 yıl hapse mahkûm edilecektir. Eğer ikisi de birbirleri aleyhinde tanıklık etmez suskun kalırlarsa her ikisi de 1 yıl hapis cezasına, eğer her ikisi de birbirleri aleyhinde tanıklık ederse, her iki zanlı da 5'er yıl hapis cezasına çarptırılacaktır.
Bu çerçevede her iki zanlı tanıklık etmek veya suskun kalmak arasında tercih yapmak zorundadır. Her iki zanlıya da soruşturma sonuna kadar diğerinin kararını öğrenme imkânı tanınmamaktadır yani farklı odalarda bulunan iki zanlının birbirleri ile iletişim kurma imkânı yoktur. Buna göre karşı tarafın kararından habersiz olan oyuncu 10 yıl hapis yatma ihtimalini göze alamayarak sessiz kalmayacak, karşı taraf aleyhinde tanıklık edecektir. Karşı taraf aleyhine tanıklık ederek 5 yıl gibi daha kısa süreli bir hapis cezasına razı olacak ya da serbest kalacaktır. Oyuncu burada kaybını en aza indirmeyi (kazancını maksimize etmeyi) hedef alacaktır. Karşı tarafın da aynı koşullar altında rasyonel davranarak tanıklık edeceği kaçınılmaz olacaktır. Böylece birbirleri ile iletişim kurmayan iki tarafın iyi niyetli değil de rasyonel davranarak aldıkları karar aslında belki de daha az yatacakları hapis cezasının artmasına neden olmaktadır.
----------- İtiraf İnkâr
İtiraf (-5, -5) (0, -10)
İnkâr (-10, 0) (-1, -1)
Her iki oyuncunun da kısa süreli hapis cezasını uzun olanına tercih ettiği ve her birinin de diğerinin cezasını kısaltmakla herhangi bir fayda elde edemeyeceği varsayıldığında tutsak ikilemi sıfır toplamlı oyunlar kapsamına girmektedir. Oyun teorisinde de olduğu gibi bu oyunda da oyuncuların yegane amacı, diğer oyuncudan bağımsız olarak, kendi kazancını maksimize etmektir.
kaynak(vikipedi): https://plato.stanford.edu/entries/prisoner-dilemma/
konu hakkında çok fazla kaynak var o yüzden kırık türkçemle açıklayarak yanlış şeyler yazmak istemedim
--------------------------------------------------------------o------------------------------------------------------------
ölümün mutlak son olmasına dönelim, tutsak ikilemini kendimiz ve tanrı arasında ilişkiye benzeteceğim çünkü tanrı varsa mutlak son yoktur.
-----------------------------------------tanrı var----------------------------------------------tanrı yok---------------
tanrıya inanıyorsun -- (tebrikler sonsuz cennete girdiniz) - (internette ateistlere karşı zaman kaybettin)
tanrıya inanmıyorsun -- (yazık sonsuz cehennemde yanacaksın) - (internette dindarlara karşı zaman kaybettin)
kar zararı kendi düşüncelerinize göre düzenleyebilirsiniz veya mutlak amacınızı başka bir şeye bağlayabilirsiniz. tanrı en popüler olanı olduğu için bu şekilde yazdım. ancak fark edilmesi gerken yukarıdaki oyun gibi sıfır toplamı veren bir oyun değil. bu oyunda kazanan strateji tanrıya inanmak gibi duruyor. müstehzi bir inanma bile olsa kaybetme durumunda sana dokunan çok bir şey yok.
ancak işin eğlenceli tarafı hangi tanrının doğru olduğunu seçmek çünkü yanlışı seçersen gene işin sonunda bir ceza var. günümüzde dünyada bulunan din sayısı yaklaşık olarak 4200'müş yani bu demek oluyor ki senin doğruyu seçmiş olma olasılığı 1/4200. birazcık düşük gibi duruyor.. .hiç araştırmadan doğduğun yerdeki dinin doğru olduğuna güveniyorsan sen cesur bir insansın.
tanrı oyununa kendi yaklaşımım çok fazla seçenek olduğu için neyi seçersem seçeyim, tanrı varsa ödül almam gerekir çünkü hangi dinin doğru olduğuna nasıl karar verebilirim ki? mesela araştırdım bana en mantıklı geleni a dini oldu ve eminim dinimden ama yanlış olanı seçtim o zaman ceza mı alacağım? bence bu hiç adil bir yöntem değil.
*burada ilaçlı kişilerine ofansif bir yaklaşım gösterdiğimin düşünülmesini istemem. anlatmak istediğim, konu hakkında çok fazla değişken olduğu için bu tarz şeler hakkında bana tutarsız gelen şeylerden ve nash dengesinden bahsetmekti.